Yên Tử Cư Sĩ Trần Đại Sỹ

GƯƠM THIÊNG HÀM TỬ

HỐI 53

 

Quyển I

Quyển II

Quyển III

Quyển IV

Quyển V

 

In ra

 

 HỒI THỨ NĂM MƯƠI BA


ANH HÙNG LĨNH NAM

 

Dă Tượng đứng theo dương cung tấn, nạp tên, kéo mạnh. Cây cung uốn cong như ánh trăng mùng ba, rồi chàng buông tên. Mũi tên xé gió rít lên, bay sang bên kia đường trúng vào cây gạo. Bộp một tiếng mũi tên ngập tới hơn gang.

Cử tọa vỗ tay hoan hô hết tràng này đến tràng khác :

– Cậu này khỏe thực, lại to lớn thế kia th́ giết Mông cổ dễ như chơi.

– Ôi ! Vừa khỏe, vừa đẹp thế kia th́ xứng làm chồng Thanh Ngoan.

Có nhiều tiếng la hoảng:

– Ôi con ngựa điên xổ chuồng.

– Tránh ra! Tránh ra! Chết!!!

Một con ngựa không yên cương lao vào đám đông, tiếng người la hét inh ỏi. Dă Tượng tung ḿnh ra đón trước đầu ngựa. Người ta hét:

– Tránh ra! Chớ dại! Ngựa dẵm chết bây giờ.

Con ngựa chồm hai vó trước bổ vào đầu Dă Tượng. Người người nhắm mắt lại, không dám nh́n chàng bị ngựa đạp chết. Dă Tượng dùng lộ thứ nh́ trong Đảo mă cửu lộ, tên Mă hung bất kham. Chàng xuống trung b́nh tấn, chụp hai chân trước ngựa, rồi giữ cứng. Con ngựa hí inh ỏi, dặm chân sau, quẫy đuôi. Nó hí thêm mấy tiếng, cũng không thoát khỏi tay Dă Tượng. Dă Tượng buông chân nó ra. Nó hí râm ran rồi nhảy tới. Dă Tượng chụp đuôi nó gh́ chặt. Nó cố sức cào chân xuống đất, vọt đi, nhưng vô ích. Sau nửa khắc, nó đứng im thở ph́ pḥ rồi vẫy đuôi cúi đầu tỏ ư phục tùng.

Có hai kị mă phi từ xa tới, thấy Dă Tượng đă kiềm chế được con ngựa th́ mừng lắm:

– Cảm ơn dũng sĩ.

Vương phi ra khỏi quán, dùng lời lẽ vương giả trách cứ hai kị mă:

– Phải chăng con ngựa hung dữ này thuộc quyền hai anh? Nó đạp ba người đàn bà bị thương, làm đổ nồi bún ốc của cô gái. Anh tính sao đây?

Hai kị mă thấy một thiếu phụ nhan sắc khuynh quốc, lưng đeo kiếm, th́ biết đây là người có lai lịch. Một người cung tay:

– Xin nữ hiệp dung thứ. Cách đây hơn tháng, chúng tôi mua con ngựa hoang này từ trấn Lạng sơn, đóng cũi mang về. Chủ của nó nói rằng, họ gặp nó khi đi săn. Họ đặt bẫy bắt được. Trong năm tháng liền, những kị mă giỏi nhất cũng không chinh phục được nó. Suốt hai tháng qua, chúng tôi dùng đủ phương pháp trị mă, mà nó vẫn không thuần. Sáng nay, nó vượt hàng rào bỏ chạy. Chúng tôi phi ngựa đuổi mà không kịp.

Một kị mă khác nói:

– Chúng tôi xin bồi thường cho cô hàng bún ốc, lại xin chữa trị thương tích cho người bị hại.

Một kị mă nói với Dă Tượng:

– Thưa tráng sĩ, những con ngựa chứng, rất khó khuất phục nó. Khi một người khuất phục được nó th́ chỉ người ấy làm chủ nó được thôi. Chúng tôi xin tặng tráng sĩ con ngựa này.

Dă Tượng định chối, th́ Vũ Uy vương phẩy tay:

– Con cảm ơn nhị vị cho ngựa đi.

Dă Tượng chắp tay:

– Đa tạ!

Một kị mă lấy bộ yên cương của ngựa ḿnh đang cỡi nói với Dă Tượng:

– Nó đă khuất phục tráng sĩ. Chỉ tráng sĩ mới đặt yên cương lên nó được mà thôi.

Dă Tượng lĩnh yên cương, đặt lên con hoang mă, rồi vọt ḿnh lên lưng nó. Nó hí lên một tiếng, hướng theo con đường cái quan lao như bay. Hơn khắc sau Dă Tượng trở về, chàng vuốt lưng con ngựa, rồi nói với vương phi:

– Xin thím đặt tên cho nó.

– Cháu được ngựa trên bến Bắc ngạn vậy thím đặt cho nó tên là Bắc mă.

Nho Lâm suưt xoa:

– Thanh Ngoan treo bảng tuyển phu đă sáu ngày, trước sau có hơn ba mươi người ứng tuyển, mà không ai có nội lực như tráng sĩ đây.

Mọi người trở vào trong quán văn Thiên thư. Vương phi chỉ vào vương, Tạ Quốc Ninh:

– Hai vị này là sư bá, sư phụ của tráng sĩ, dĩ nhiên công lực mạnh hơn y nữa. Coi như cả ba người đều trúng cách. Thế c̣n có thứ ba?

Nho Lâm chỉ lên bàn thờ. Cạnh lư hương, có bức tranh thêu Hai bà Trưng cỡi voi đang đuổi Tô Định, dưới bức tranh có cuốn sách, gáy mạ vàng óng ánh, b́a viết chữ triện rất đẹp Lĩnh Nam mật sử, và một cái hộp. Nho Lâm cầm cuốn sách :

– Có thứ ba là phải thông hiểu quốc sử. Đây là bộ sử chép về cuộc khởi binh của vua Trưng và 162 anh hùng. Trong hộp này có 162 lá xâm. Ứng sinh rút xâm, mỗi xâm sẽ có câu nói về hành trạng một anh hùng. Sau khi rút xâm ứng sinh phải trả lời câu hỏi trong xâm ấy. Lệ ở đây, mỗi người xin xâm phải nộp năm đồng. Tiền này dùng để tu bổ đền thờ Ngài.

Vương phi Ư Ninh thấy cuộc tuyển phu thực ư nghĩa, thực rơ ràng. Phi mỉm cười:

– Hay! Hồi c̣n theo học ở Thần quang tự, chị em chúng tôi thường dùng bộ sách này để xin xâm, linh ứng kỳ lạ. Để tôi xin một quẻ.

Phi cầm 5 đồng tiền bỏ vào chiếc hộp gỗ có khóa. Hai tay phi cầm bộ sử đưa lên ngang mày, khấn:

– Tấu lạy vua Bà! Tấu lạy chư vị anh hùng Lĩnh Nam. Con là Trần Ư Ninh. Nay con đang mang trên người trọng trách, không biết thành bại thế nào. Xin các ngài ban cho con một quẻ.

Phi bốc một xâm trong hộp, rồi mở ra, trong có bốn câu thơ:

Sinh vi lương tướng, tử vi thần,
Vạn cổ cương thường hệ thử nhân.
Loa địa song đôi, thu nguyệt ảnh,
Anh hùng liệt nữ tướng quân phần.

Thanh Ngoan cầm phách gơ, các nhạc công cùng tấu nhạc, nàng ngâm bốn câu thơ xong, chuyển sang hát chầu văn bằng tiếng Việt:

Sống là tướng giỏi, thác làm thần,
Vạn đại cương thường nặng tấm thân.
Hai bóng thành Loa trăng thu sáng.
Anh hùng liệt nữ mộ ngh́n năm.

Nho Lâm hỏi:

– Quư khách có biết xuất xứ hai câu thơ trên không?

Ư Ninh mỉm cười:

– Nếu tôi trả lời đúng, th́ tôi có được Thanh Ngoan không? Thanh Ngoan xinh thế kia, tôi là gái không làm chồng nàng được th́ tôi tuyển làm con, rồi t́m anh hùng mà gả.

Một bà già cười :

– Coi tướng mạo, hành trạng của phu nhân th́ phu nhân thuộc người có lai lịch. Nhưng tuổi của phu nhân e chưa quá hai mươi, sao phu nhân có thể là mẹ Thanh Ngoan đă 18 tuổi. Không lẽ 2 tuổi phu nhân đă sinh con ?

Cả quán vỗ tay cổ vơ cho lời của bà già.

– Vậy th́ tôi nhận làm em gái cũng chả sao !

Nhưng Thanh Ngoan lễ phép chắp tay hướng bà già :

– Thưa bà xưa nay chữ cha-mẹ có nhiều ư nghĩa. Người sinh ra ta là cha mẹ về thể xác. Người không sinh ra ta, nhưng có công dưỡng dục th́ là cha mẹ chín chữ cù lao. Người cứu thoát ta trong hoạn nạn chín chết một sống là cha mẹ tái tạo. Người đem tâm năo ra, truyền hiểu biết cho ta là cha mẹ trí tuệ, c̣n gọi là thầy. Theo Tam cương thầy đứng thứ nh́ sau đức vua.

Phi mỉm cười, giảng :

– Bốn câu thơ này chép trong truyện của Bắc b́nh vương Đào Kỳ, ngài lĩnh ấn Đại tư mă và vương phi Nguyễn Phương Dung, lĩnh chức tể tướng triều Lĩnh Nam. Hiện đền thờ hai vị vẫn c̣n tại Cổ loa.

Mặt Nho Lâm không vui :

– Cứ như quẻ này th́ phu nhân và trượng phu đang trên đường mưu đại sự cho nước. Công sẽ thành, danh sẽ toại. Nhưng cuối cùng sự nghiệp không trọn vẹn.

Vương hỏi :

– Không trọn vẹn, có nghĩa là mưu sự không thành ?

– Ư tôi không nói vậy. Ư tôi muốn nói rằng quư khách và phu nhân sẽ thành công. Nhưng cuối cùng cả hai sẽ tuẫn quốc như Bắc b́nh vương và vương phi. Hai vị sống làm tướng giỏi, chết thành thần. Anh linh vạn vạn năm sau dân chúng c̣n thờ kính, tưởng nhớ huân công.

Vũ Uy vương là một đại anh hùng thời Đông A, nghe Nho Lâm đoán quẻ xâm như vậy hùng khí bốc dậy, vương nh́n vương phi :

– Trước trận giặc vừa qua, Huệ Túc phu nhân từng tính số Tử vi rằng Phạm Cụ Trích, Trần Tử Đức sẽ vị quốc vong thân. Hai người từng hănh diện mà ra trận. Nay hai người đă thành thần. Làm trai Đại Việt, chỉ sợ không có tài, không có dịp xả thân cứu nước mà thôi. Sau này chúng ta có vị quốc vong thân th́ là điều cầu mà không được.

Nho Lâm hướng Tạ Quốc Ninh :

– Xin mời tiên sinh xin một quẻ.

Hầu sửa y phục ngay ngắn, bỏ tiền vào hộp, rồi cầm bộ sách lên khấn :

– Tấu lạy Hoàng đế bệ hạ. Kính chư vị anh hùng Lĩnh Nam. Thần là Tạ Quốc Ninh, thần đang tuân chỉ đấng quân phụ, vạn dặm mưu truyện xẻ núi lấp sông. Sự thành bại thế nào, xin cho thần một quẻ.

Ông rút ra một xâm. Ông không muốn đọc, ông trao cho Thanh Ngoan. Thanh Ngoan cầm phách đánh nhịp, nàng cất tiếng hát, lập tức năm nhạc công cùng ḥa theo:

Nhất thi khảng khái anh hùng lệ,
Bách chiến sơn hà, cố quốc tâm.

Hết hai câu thơ Hán, nàng ca sang tiếng Việt:

Anh hùng khẳng khái đôi gịng lệ,
Bách chiến một ḷng với nước non.

Tạ Quốc Ninh khen:

– Cô hát đă hay, lại học giỏi. Cô dịch sát ư, giọng hát c̣n tiết ra được t́nh ư sâu sa của tác giả.

Nho Lâm hỏi:

– Quư khách có biết xuất xứ hai câu thơ trên không?

Tạ Quốc Ninh gật đầu :

– Hai câu thơ này xuất xứ trong truyện Hổ Nha đại tướng quân. Tên thực của ngài là Đào Hiển Hiệu. Khi ngài vừa cưới vợ được ba ngày th́ phải lên đường ṭng chinh Trung nguyên. Phu nhân của ngài là Lê Hồng Thanh đă làm hai câu thơ trên trong lúc ngậm ngùi chia tay. Ngài Đào Hiển Hiệu có ba anh em đều là đại công thần thời Lĩnh Nam. Ngài là anh cả lĩnh chức Hổ nha đại tướng quân tước phong Khúc dương công. Em kế là Đào Quư Minh, lĩnh chức Vân uy đại tướng quân, tước phong Kư hợp công. Thứ ba là Đào Phương Dung, tước phong Đăng châu công chúa lĩnh ấn Trấn Nam đại tướng quân. Đển thờ ba ngài tại Thăng long, thôn Thổ quan, ngơ Oáng lệnh (Nay 2001 vẫn c̣n). Nữ tướng Đào Phương Dung nổi tiếng hét ra lửa, mửa ra khói thời Lĩnh Nam. Sau khi tuẫn quốc bà hiển linh kỳ lạ. Trong giới đồng bóng, người ta gọi ngài là cô Sáu. Khi cô Sáu bắt một cô gái làm lính, th́ không cách ǵ khất được.

Thanh Ngoan, cầm dùi gơ phách. Các nhạc công tấu nhạc, nàng hát chầu văn bài Cô Sáu.

Nho Lâm giải:

– Cứ như quẻ này th́ quư khách cùng phu nhân vừa làm lễ vừa thành hôn xong, th́ do quốc sự phải phân ly. Hiện nay quư khách đang giữ trọng trách đức vua trao cho. Chiến thắng đang chờ đón quư khách. Quư khách chỉ gặp lại phu nhân trong lúc tử biệt sinh ly như ngài Đào Hiển Hiệu và phu nhân Đinh Hồng Thanh. Ngày về trong vinh quang không xa.

Nghe Nho Lâm giải, Tạ Quốc Ninh đau nhói trong tim. H́nh ảnh Hoàng Hoa tươi như hoa, trong nụ cười lại hiện ra. Ông nghĩ thầm :

– Nếu ḿnh được ôm nàng một lần trong tay như ngài Đào Hiển Hiệu ôm phu nhân Đinh Hồng Thanh, rồi cách biệt âm dương cũng thỏa ḷng.

Vũ Uy vương bảo Dă Tượng:

– Con cũng xin một quẻ, dù không được Thanh Ngoan, ít ra cũng biết tương lai ra sao?

Dă Tượng móc trong túi ra một xâu tiền, chàng bỏ cả vào thùng, rồi cầm bộ sử đưa ngang mày khấn:

– Tấu lậy vua Bà, tấu lậy chư vị anh hùng Lĩnh Nam, con là Trần Quốc Kinh, con theo chú con lĩnh trọng trách trong người. Đất nước đang bị Mông cổ đe dọa, con chưa muốn vướng vít thê nhi. Con không muốn làm chồng Thanh Ngoan, bởi chinh chiến ít ai trở về. Nếu cưới nàng làm vợ, e nàng phải ở góa th́ uổng phí tấm hồng nhan. Xin các ngài ban cho con một quẻ, dạy cho biết sự nghiệp sau này ra sao, chuyến đi này thế nào?

Chàng tḥ tay vào hộp bốc một thăm, mở ra, trong thăm có hai câu thơ, Dă Tượng đọc được, nhưng không hiểu hết ư nghĩa, chàng đưa cho Thanh Ngoan. Thanh Ngoan đọc :

Đức bác thánh văn truyền Việt địa,
Uy dương thần vũ trấn Nam thiên.

Thanh Ngoan gơ phách, các nhạc công cùng tấu lên. Thanh Ngoan ca hai câu thơ Hán rồi bắt sang ca hai câu bằng tiếng Việt:

 Trời Nam đức trải khắp nơi,
Oai danh vạn đại cùng người Việt linh.

Dă Tượng là đấng anh hùng thời Đông A, chàng không hề xấu hổ việc ḿnh ít học. Chàng chắp tay vái Thanh Ngoan:

– Quốc Kinh này mồ côi cha mẹ từ thủa nhỏ, không được học. Lớn lên đi chăn trâu, cắt cỏ. Gần đây được một vị danh vọng cực lớn nhận làm con nuôi. V́ phải theo cha nuôi đuổi giặc, nên không thuộc quốc sử. Tôi không biết hai câu thơ này ai làm, làm trong trường hợp nào. Tôi xin chịu thua.

Vương phi Ư Ninh chỉ vào Tạ Quốc Ninh an ủi Dă Tượng:

– Con không nên nói lời bi phẫn như thế! Anh hùng đâu quản xuất thân. Trước con chưa được học quốc sử th́ nay con đang học mà. Con đă có thầy rồi. Thầy sẽ dạy con. Chú thím sẽ dạy con. Huống hồ con đă lập đại công với Xă tắc. Con cưới công chúa cũng xứng, chứ đừng nói là Thanh Ngoan.

Dă Tượng chắp tay hướng vương phi:

– Đa tạ thím đă cho con lời vàng ngọc.

Vương phi giảng:

– Hai câu thơ này nói về công nghiệp của đức thánh Văn thành, Vơ đức Long biên công. Tục danh của ngài là Nguyễn Tam Trinh. Ngài là một trong Tam công triều Lĩnh Nam. Ngài cũng là sáng tổ môn vật. Khi ngài được lệnh trấn thủ khu chiến Trường sa, hồ Động đ́nh; Mă Viện đem đại quân tràn ngập, ngài tử chiến. Hai câu thơ trên là hai câu đối tại đền thờ ngài ở thôn Mai động, phủ Thọ xương, ngoài thành Thăng long. (Nay 2001 vẫn c̣n)

– Đa tạ thím dă giảng cho con. Hồi c̣n chăn trâu, cắt cỏ bọn con thường đến lễ ở ngôi đền nay. Nhưng con không biết đền thờ vị thánh nào.

Nho Lâm cầm bộ sử, nh́n Dă Tượng:

– Cứ như quẻ xâm này, th́ sự nghiệp của tráng sĩ sẽ thực vĩ đại: dùng thần vơ trấn Nam thiên, trăm họ đất Việt được nhờ huân công của tráng sĩ. Người người cúi đầu bái phục, mà trăm năm sau, ngh́n năm sau được thờ kính. Tôi nghĩ, tráng sĩ nên ṭng quân giữ nước ngay từ bây giờ th́ vừa.

Sứ đoàn nh́n nhau như cùng nhủ thầm: Nho Lâm giải quẻ xâm này thực hay.

Đến đó một Kị mă bước vào khoanh tay hành lễ với Dă Tượng:

– Tŕnh Đô Thống, tất cả xe, ngựa đều đă sang sông. Xin Đô thống cho lệnh.

– Được rồi, chúng ta sẽ độ giang ngay.

Từ Nho Lâm, Thanh Ngoan đến mọi người trong quán đều kinh ngạc: th́ ra tráng sĩ này đă ở trong quân ngũ, hàm tới Đô thống. Chợt nhớ ra điều ǵ, Nho Lâm hỏi vương phi Ư Ninh:

– Thưa phu nhân, tiểu nhân nghe nói trong trận giặc vừa qua có hai mươi Ngưu tướng, mười tám Ngạc tướng. Tất cả đều là thiếu niên, làm cho Lôi kị Mông cổ kinh hồn táng đởm. Sau khi giặc tan, Nguyên Phong hoàng đế phong cho tất cả các Ngưu tướng, Ngạc tướng lĩnh chức Vệ úy, hàm Tá lĩnh. Riêng tướng có công nhất trong Ngưu tướng được đức vua ban cho mỹ danh Dă Tượng. Tướng có công nhất trong Ngạc tướng dược ban mỹ danh Yết Kiêu. Cả hai được phong hàm Đô thống, lại được Hưng Đạo vương nhận làm con nuôi. Ngài cho Dă Tuợng tên Trần Quốc Kinh, Yết Kiêu tên Trần Quốc Vĩ. Vị Đô thống có thể lực vĩ đại này hẳn là Dă Tượng đây?

– Đúng như anh nói.

Vương phi đáp.

Tất cả mọi người trong quán đều đứng dậy chắp tay hướng Dă Tượng:

– Chúng tôi quả có phúc, hôm nay được bái kiến anh hùng Đại Việt. Thảo nào từ lúc các vị vào đây, chúng tôi thấy dung quang khác thường, cử chỉ hùng tráng mà thanh nhă.

Dă Tượng đáp lễ:

– Không dám. Khi nước có giặc th́ già, trẻ, trai, gái đều phải lăn ḿnh vào chốn gươm đao, tên đạn; hy sinh mạng sống bảo vệ dất tổ.

Nho Lâm nói với Dă Tượng:

– Thưa tráng sĩ, kính Đô thống, bái người là anh hùng thời Đông A! Huân công của Đô thống trong bẩy trận vừa qua, quả thực vỹ đại, khắp đất nước này ai cũng khâm phục. Hôm nay anh hùng qua đây, dự cuộc tuyển phu của Thanh Ngoan. Chúng tôi vô cùng hănh diện thưa rằng chỉ cần chiến công một trận B́nh lệ nguyên, anh hùng cũng xứng đáng làm chồng Thanh Ngoan rồi.

Tuy là ca nhi lừng danh, từng tiếp xúc với hằng mấy chục người trẻ xin ứng tuyển, nhưng những lời nói của Nho Lâm, cũng làm cho Thanh Ngoan cúi đầu e thẹn, liếc mắt nh́n Dă Tượng, ḷng xao xuyến.

Dă Tượng hiên ngang chỉ vương, vương phi nói với Thanh Ngoan:

– Nếu Dă Tượng tôi t́m vợ, th́ e trên thế gian này không ai hơn Thanh Ngoan. Đúng lư, tôi phải nhất bộ, nhất bái tới nhà Thanh Ngoan cầu xin. Nhưng Thanh Ngoan ơi, đất nước ḿnh vừa sạch bóng quân thù. Thế nhưng giặc vẫn dang ngấp nghé tại biên cương. Dă Tượng này đang theo chú thím v́ dân làm truyện vá trời, ngắn th́ ít ra vài năm, dài có khi hàng chục năm. Biết đâu cả đời. Nên nào dám nghĩ truyện thê nhi. V́ vậy xin đa tạ chùm hoa đào Thanh Ngoan tặng cho tôi.

Nho Lâm chắp tay:

– Thưa Đô thống, chỉ mong Đô thống đính ước một lời với Thanh Ngoan cũng đủ. Thanh Ngoan mới 18 tuổi mà. Thanh Ngoan sẽ đợi Đô thống, cho đến khi Đô thống đeo gươm chiến thắng trở về.

– Một lời hứa như đinh đóng cột. V́ vậy tôi không dám hứa. Thanh Ngoan xinh đẹp thế này, lỡ ra tôi đi rồi vị quốc vong thân th́ tội cho nàng quá.

Thanh Ngoan ngửa mặt nh́n lên bầu trời xuân, từng cụm mây trắng đang trôi lang thang. Nàng cất tiếng hát:

 Con c̣ bay lả bay la,
Bay ra ruộng lúa, bay vào Đồng đăng.
Đồng đăng có phố Kỳ lừa,
Có nàng Tô thị, có chùa Tam thanh.
Ai lên phố Lạng cùng anh,
Tiếc công bác mẹ sinh thành ra em.
Tay cầm bầu rượu nắm nem,
Mải vui quên hết lời em dăn ḍ,
Gánh vàng đi đổ sông Ngô,
Đêm đêm tơ tưởng đi ṃ sông Thương.

Bài hát hết mà Thanh Ngoan như người lên đồng, nàng nhập vào lời ca, nét hoa hiện rơ vẻ buồn man mác. Dă Tượng cũng cảm thấy cái buồn theo nắng xuân nhập vào người. Chàng hỏi Vũ Uy vương phi:

– Thưa thím bài hát này con được nghe Xẩm hát trong những đêm đập lúa vụ mùa vừa qua. Nhưng con không hiểu hết ư nghĩa.

Vương phi đưa mắt nh́n Tạ Quốc Ninh, hầu giảng:

– Đây là bài hát b́nh dân, xuất hiện vào thời Anh vũ chiêu thắng (1075-1077) đời vua Lư Nhân Tông, thuật lại mối diễm t́nh của một chinh phụ họ Tô tại trấn Lạng sơn. Bấy giờ vua c̣n nhỏ, mới chín tuổi, Linh Nhân hoàng thái hậu (Ỷ Lan) cầm quyền. Bên Trung nguyên vua Tống Thần Tông dùng Tân pháp của Tể tướng Vương An Thạch, làm cho nước giầu, dân mạnh. Nhà vua cùng Thạch chuẩn bị đánh ta, nào luyện quân, nào tích trữ lương thảo. Linh Nhân hoàng thái hậu thấy vậy, ngài quyết định: ngồi chờ giặc sao bằng t́m giặc mà đánh. Ngài sai Thái úy Lư Thường Kiệt cùng Long thành ẩn sĩ Tôn Đản mang quân vượt biên đánh vào các châu Ung, Liêm, Dung, Nghi, Bạch, phá thành tŕ, cầu cống, đốt hết các kho tàng Nam biên của Tống. Trong 12 đạo binh đánh Tống, đạo Ngự long do Long nhương thượng tướng quân Phạm Dật cùng phu nhân Lê Kim Liên chỉ huy. Đạo này có một tướng trẻ hai mươi tuổi, vợ họ Tô. Hai người mới có một con trai đầu ḷng chín tháng. Khi tướng trẻ lên đường th́ vợ hỏi bao giờ sẽ về? Chồng an ủi vợ rằng sớm th́ nửa năm, muộn th́ ba năm. Thế rồi đôi lứa thiếu niên bịn rịn rời nhau. Nào ngờ trong trận Hỏa giáp, đánh chặn viện binh Tống, tướng trẻ tuẫn quốc. Trong khi người chinh phụ Tô thị ngày ngày bế con lên núi nh́n về phương Bắc chờ chồng. Thế rồi chiến tranh hết, chờ đợi đă ba năm, nhưng vẫn không thấy chồng đâu. Nàng đau khổ, cùng đứa con hóa đá. Dân gian làm bài ca trên để thương tiếc nàng.

 

H́nh chụp tượng Tô thị, tại Lạng sơn
Tháng 8 năm 2001.

Ghi chú,

Xin đọc Nam quốc sơn hà, cùng tác giả.

Dă Tượng reo lên:

– Hồi năm trước con chỉ huy Ngưu binh đuổi giặc ở trấn Lạng sơn, con đă thấy tượng này.

Chàng nói với Thanh Ngoan:

– Chuyện xưa c̣n đó, tượng đá chưa ṃn. Bài hát b́nh dân mà Thanh Ngoan biến thành hát Xẩm thực là thảm thiết. Tôi có thể sẽ là viên tướng trẻ một đi không về. Tôi quyết không để Thanh Ngoan hóa thành nàng Tô thị thứ nh́.

Nghe Dă Tượng nói ḷng Thanh Ngoan như giá băng. Nàng chưa biết nói sao th́ Nho Lâm kéo mọi người ra khỏi mối vạn cổ sầu Tô thị, y chỉ Vũ Uy vương hỏi Dă Tượng:

– Thế c̣n hai vị đây là?

Dă Tượng đáp:

– Đây là Vũ Uy vương, trấn nhậm Bắc cương và vương phi. Vương phi nhũ danh Ư Ninh, từng đánh trận Phù lỗ vang danh thiên hạ.

Mọi người hướng vương, vương phi bái lậy.

Dă Tượng chỉ Tạ Quốc Ninh:

– Vị này là Vũ sơn hầu Tạ Quốc Ninh, minh sư của tôi.

Nho Lâm bái Quốc Ninh:

– Tôi từng nghe danh Quy đức thượng tướng quân Tạ Quốc Ninh, được phong Vũ sơn hầu, lĩnh hàm Thái tử thiếu bảo, Hiệp biện đại học sĩ, Đồng tri Khu mật viện là một danh sĩ Thăng long. Năm trước đây đệ nhất hoa khôi, đệ nhất danh kỹ Thăng long tên Hoàng Hoa treo bảng tuyển phu, người trúng cách. Hôm nay thực vinh hạnh cho chúng ta được gặp người tài hoa.

Tất cả mọi người hiện diện đều hướng hầu hành lễ. Thanh Ngoan vốn cực kỳ thông minh, nàng nghĩ:

– Một đời được mấy anh hùng? Hôm nay ḿnh may mắn gặp đấng anh hùng này, mà để chàng đi mất th́ chẳng hóa ra một tuồng hư ảo ư? Ḿnh phải làm cách nào theo sứ đoàn để được gần chàng! Ở đây vương phi là ngươi ôn nhu, văn nhă, ḿnh có thể xin vương phi để được đi theo.

Nàng chắp tay vái vương phi Ư Ninh:

– Hồi năy phi hứa nhận em làm em nuôi. Vậy phi nói đùa hay thực?

Phi nắm lấy tay Thanh Ngoan:

– Chị sinh ra là tiểu thư Ư Ninh, chị là đệ tử của Vô Huyền Bồ Tát; là Hồng Đức, Trang Duệ, Vũ Thắng công chúa, là vương phi Vũ Uy. Chị không nói đùa. Hôm nay chị nhận em làm em. Chị sẽ nuôi, dạy em trở thành anh hùng Đại Việt. Nhà em ở đâu, để chị đến có vài lời với cha mẹ em, rồi chị đem em theo.

Thanh Ngoan hướng vương, vương phi lạy bốn lạy:

– Nghĩa huynh! Nghĩa tỷ.

Vương phi sửa:

– Để chị dạy cho. Phàm cha mẹ đẻ, cha mẹ nuôi đều là cha mẹ. Con đẻ, con nuôi đều là con, không thể và không nên phân biệt con đẻ hay con nuôi. Em nhắc lại: anh, chị!

Má Thanh Ngoan ửng hồng, nở nụ cười:

– Dạ! Anh, chị.

Vương phi tháo chuỗi ngọc trai trên cổ, đeo vào cho Thanh Ngoan:

– Chịï cho em chuỗi ngọc này, gọi là quà diện kiến.

Dă Tượng móc trong bọc ra một con chim ưng bằng vàng dát năm viên ngọc đỏ chói, đeo lên tóc nàng:

– Thanh Ngoan là em của chú thím th́ là cô của tôi. Ấy à! Cô vượt lên trên tôi một bậc rồi.

Vương can thiệp:

– Dă Tượng là cháu của chú thực. C̣n Thanh Ngoan là em của thím. Hai bên đều không có tư huyết tộc nào, vậy cả hai cứ theo tuổi mà xưng hô. Năm nay cả hai cùng 18 tuổi. Dă Tượng sinh tháng giêng, Thanh Ngoan sinh tháng chạp. Vậy Thanh Ngoan gọi Dă Tượng là anh.

Dă Tượng vui vẻ:

– À! Có cô em xinh đẹp đàn ngọt, hát hay th́ là điều ai cũng ước mơ. Anh cũng tặng em món quà này. Đây là chiến lợi phẩm anh thu được trong trận Đông bộ đầu đấy.

Hai người đứng cách nhau không xa, hơi thở ấm áp của Dă Tượng, mùi khét khét mồ hôi của đàn ông làm Thanh Ngoan như người say rượu.

Tạ Quốc Ninh nhắc:

– Dă Tượng! Con phải nói rơ, con có báu vật này trong trường hợp nào cho Thanh Ngoan nghe.

– Dạ, con quên. Theo quân luật, phàm tất cả những ǵ thu được trên chiến trường như lừa, ngựa, vũ khí, vàng bạc, phải xung vào công khố. Trong trận Đông bộ đầu, một bách phu trưởng Mông cổ bị bắt làm tù binh. Đói quá, y đưa con chim ưng này ra xin đổi lấy con vịt nướng của anh với cặp bánh chưng. Sau trận đánh anh nộp cho Hưng Ninh vương. Vương phán: đây không phải chiến lợi phẩm, mà là việc buôn bán giữa anh với viên bách phu trưởng. Vương ban cho anh được giữ làm của riêng.

Nhà Thanh Ngoan nằm trong khu Bắc ngạn, vương phi nhờ Nho Lâm mời bố mẹ nàng tới. Vũ Uy vương cùng vương phi gặp riêng bố mẹ nàng, nói rơ thiện ư của ḿnh. Ông bà nghe tin con gái được một vị tước vương nhận làm em nuôi th́ mừng chi siết kể. Ông bà vái dài tạ vương.

Qua câu truyện mẫu thân từ con hát, trở thành Tuyên phi, qua vụ Thanh Ngoan tuyển phu, Vũ Uy vương chợt nảy ra sáng kiến:

– Tại sao ḿnh không mang theo những ca nhi xinh đẹp, có thể cần dùng tới.

Vương hỏi Thanh Ngoan:

– Em biết xử dụng những nhạc khí nào?

– Dạ, em được bố mẹ gửi tới phường Đông hoa học hát, học nhạc. Em được học bẩy nhạc khí căn bản: kéo nhị, thổi sáo, bật trống cơm, đánh trống mảnh, gơ phách, đánh đàn tranh, đàn bầu.

Vương phi Ư Ninh vốn cực kỳ thông minh, nghe chồng hỏi Thanh Ngoan, phi biết ư chồng:

– Em à! Trong chuyến đi này chúng ta cần một toán ca hát theo để dùng vào quốc sự. Trong đám bạn học của em, có người nào tài ngang với em mà c̣n là khuê nữ không?

– Dạ có. Bọn em gồm năm đứa tài sắc, tuổi ngang nhau. Cả năm đều c̣n con gái. Nhà chúng nó đều ở gần đây. Thúy Hường gốc Kinh Bắc, Thúy Ngần gốc Thiên trường, Thúy Trinh ở Thụy khuê, Hồng Ngát gốc Nghi tàm.

Vương lại nhờ Nho Lâm mời cha mẹ cùng bốn ca nhi tới. Cả cha mẹ, lẫn bốn cô nghe Vũ Uy vương ngỏ ư mang theo sứ đoàn v́ nước lập công th́ mừng chi siết kể. Tuy vậy vương cũng ban cho mỗi cô mười lượng vàng, coi như bổng của triều đ́nh, để các cô dâng bố mẹ tạ ơn sinh thành. Vương hỏi tuổi năm cô gái rồi nói với vương phi:

– Em ơi, trong năm đóa hoa này, chúng học cùng trường, cùng thầy, là chị em đồng môn. Nay đi theo ḿnh th́ t́nh chẳng khác như ruột thịt. Vậy ta hăy theo tuổi, định thứ bậc cho chúng. Lớn nhất là Hồng Ngát, thứ đến Thúy Hường, thứ ba là Thùy Ngần, Thanh Ngoan thứ tư, nhỏ nhất là Thúy Trinh.

Vương bảo năm nàng:

– Từ nay các em phải coi nhau như chị em, cùng chúng ta làm việc nước. Theo thứ tự thành chị em cùng nhà. Trong khi các em theo ta, th́ cha mẹ ở nhà được lĩnh bổng như một Vệ úy, được cấp phát công điền. Hy vọng các em lập đại công, ta sẽ tâu xin phụ hoàng phong cho các em mỹ hiệu. Nay ta tạm gọi các em là Long thành ngũ phụng.

Vương phi vui vẻ:

– Ta đặt cho năm em một cái tên văn vẻ: Ban nhạc đào hoa Đông bộ đầu.

Dă Tượng lắc đầu:

– Thưa thím cái tên này dài quá, con xin thu ngắn lại cho dễ gọi.

Thúy Ngần tính ưa vui, ưa đùa, nàng hỏi:

– Anh định đè vai bọn em cho lùn lại đấy à? Anh thu ngắn như thế nào?

– Cái cô này đẹp th́ thực đẹp. Hát th́ thực hay, nhưng miệng th́ dẻo như kẹo kéo. Các cô xinh đẹp thế kia, th́ dù bọn ác quỷ Mông cổ cũng không nỡ làm các cô đau, huống hồ anh là đồ tử đồ tôn của vua Đinh Tiên Hoàng. Anh muốn thu ngắn 7 chữ của thím c̣n ba chữ: Ban Đông hoa!

Quốc Ninh tán thưởng:

– Hay! Thu ngắn như vậy mới dễ gọi.

Sứ đoàn vừa sang sông, th́ một kỵ mă trang phục như một vơ quan Mông cổ từ phía trước phi đến như bay. Khi tới trước ngựa Vũ Uy vương th́ y ngừng lại. Viên kỵ mă nhảy xuống ngựa dơ tay vẫy vương. Vương nh́n kỹ th́ ra Tây viễn vương lĩnh Phiêu kỵ Đại tướng quân Trần Tử An. Vương vội xuống ngựa hành lễ:

– Cháu xin ra mắt ông trẻ.

Tử An gọi vương phi, Tạ Quốc Ninh, Dă Tượng lại gần rồi nói nhỏ:

– Ta có một điều cơ mật muốn nói với các cháu. Đúng ta th́ ta phải nói từ khi các cháu chuẩn bị lên đường. Nhưng ta sợ nói sớm có thể bị lộ. Hồi theo quân của Hốt Tất Liệt đánh Tống ta có để lại người vợ và đứa con trai tại Hoa lâm. Ta đặt cho nó cái tên Mông cổ là Ngột A Đa. Vợ chồng ta dạy A Đa nói tiếng Việt cũng như văn hóa Việt rất giỏi. Nó được Đại hăn Mông cổ là Mông Ca tin dùng. Gần đây ta nghe tin rằng nó mới được trao cho chức vụ Tham tri chính sự. Vậy khi sang Mông cổ, các cháu bí mật liên lạc với nó, nó sẽ âm thầm giúp Đại Việt ḿnh.

– Không biết chú Ngột A Đa có biết vơ không?

Vũ Uy vương hỏi: chú ấy có biết văn tự Trung quốc không?

– Vơ công của nó do ta truyền thụ. Bản lĩnh của nó không thua ǵ ta. Công lực của nó có phần hơn ta v́ nó c̣n trẻ. Về văn học Trung quốc, nó rất uyên thâm. Trước khi ra đi, ta đă cùng nó ước hẹn khi sai người liên lạc, sẽ làm như thế... như thế để nhận nhau. Vậy các cháu nên cẩn thận để tránh gà nhà đá gà nhà.

Tây viễn vương rút trong bọc ra con dao nhỏ dài hơn gang tay, ông trao cho Vũ Uy vương:

– Hồi đánh Tây vực, Thành Cát Tư Hăn được dâng hai con dao bằng thép, do người Tây phương đúc, sắc bén vô cùng. Tư Hăn ban cho ta. Ta trao cho Ngột A Đa một con, c̣n một con ta cho cháu. Khi gặp Ngột A Đa, nếu nó c̣n nghi ngờ th́ cháu cứ đưa con dao này ra là nó tin ngay. Thôi các cháu lên đường. Chúc các cháu thành công.

Ông đưa mắt nh́n Long thành ngũ phụng, rồi ngửa mặt lên trời cười, nheo mắt với Ư Ninh. Vương phi Ư Ninh nghĩ thầm:

– Không xong rồi, vị thái thúc (ông trẻ) này kinh lịch khắp Mông cổ, Tây vực, Trung nguyên, kiến thức ông không tầm thường. Không chừng ông đoán được ư vợ chồng ḿnh cũng nên.

Vương phi cũng tủm tỉm cười:

– Ông trẻ biết chủ ư của chúng cháu rồi ư?

– Dĩ nhiên.

Ông nói trầm giọng :

Một người con gái ngồi, đứng, th́ dù có nhan sắc cũng khó mà cột chân anh hùng. Nếu như cô gái đó đi lại, thướt tha, hoặc múa hát, th́ anh hùng sẽ ngă ngựa ngay.

– Ông trẻ hiểu rơ cháu đến cùng kỳ cực rồi vậy.

-Trên đời này, cái ǵ lạ cũng quư. Con người cũng vậy. Con gái Mông cổ thân thể cục mịch, đi đứng cứng ngắt, nói năng ồn ào, mắt ty hí; không thể so với con gái Việt, dáng đi nhẹ nhàng, mềm mại, nói năng khoan thai, thanh thoát, mắt không lá liễu th́ cũng giống mắt bồ câu. Năm con bé này, thuộc loại sắc nước hương trời, th́ bọn Mông cổ sao thoát khỏi bị chúng nó giam vào trong những đôi mắt đẹp. Con gái Mông cổ thích mặc áo da, hay vải thô, trông cứng như gỗ. Nay cho năm con bé này mặc quần áo Việt bằng lụa, bằng nhiễu, gió bay phất phới th́ anh hùng đến mấy cũng phải gác kiếm, cung tay.

– Đa tạ ông trẻ. Rồi sao nữa?

– Tuy nhiên Ư Ninh phải giảng giải hằng ngày về nhiệm vụ cao cả của chúng. Bằng không, chúng chỉ là những đứa con gái thiếu kinh nghiệm trong t́nh trường, th́ nguy tai!

Ông gọi năm nàng ban Đông hoa lại:

– Ông cho cháu mấy bảo bối trước khi lên đường.

Năm nàng khoanh tay:

– Chúng cháu xin ghi vào ḷng.

– Bảo bối thứ nhất:

�Trên đời này có nhiều loại hạnh phúc. Hạnh phúc nhất cho những ai được hy sinh thân ḿnh cho Xă tắc. Đất nước này là đất nước của vua Hùng, vua An Dương, vua Trưng để lại, nếu cần bảo vệ th́ dù hy sinh thân ḿnh, gia đ́nh ḿnh là điều hănh diện nhất�.

– Dạ, bọn con nhớ rồi.

– Bảo bối thứ nh́:

�Anh hùng nan quá mỹ nhân quan nghĩa là anh hùng hô một tiếng trăm ngh́n người chết, thành đổ, núi nghiêng, nhưng trước người đẹp chỉ là con nai ngơ ngác.

– Dạ, bọn con hiểu.

– Bảo bối thứ ba:

�Sự nghiệp vạn dặm không chứa đầy đôi mắt giai nhân.

– Dạ! Chúng con hiểu.

Là gái Việt, tức là con cháu vua Trưng. Không bao giờ khuất phục bọn đàn ông, để họ sai như mèo, như chó.

– Dạ chúng con hiểu.

Th́nh ĺnh vương quát lớn rồi vọt ḿnh lên lưng ngựa, phút chốc đă khuất vào cánh đồng xanh.

Vương phi Ư Ninh nhắc nhở:

– Ba bảo bối của Tây Viễn vương, các em phải thuộc nằm ḷng.

– Dạ!

Dă Tượng cho Long thành ngũ phụng đi trên một xe song mă. Dọc đường ra Bắc biên, cứ hai chục dặm sứ đoàn lại nghỉ. Vương phi lại huấn luyện các nàng những phương cách bắt anh hùng như bắt thỏ non, mà Tây Viễn vương dạy.

Mỗi khi nghỉ, dân chúng tụm nhau chào đón. Ban Đông hoa lại có dịp ca hát, tấu nhạc. Năm cô dạy Dă Tượng hát. Dă Tượng từng là mục đồng, từng hát nghêu, thổi sáo, nên học rất mau. Nhạc khí Dă Tượng thích nhất là gơ trống mảnh. Bốn cô biết giữa Dă Tượng với Thanh Ngoan có t́nh ư, nên cứ để Thanh Ngoan dạy chàng. Tối đến, Tạ Quốc Ninh lại dạy văn, dạy tiếng Mông cổ cho Dă Tượng với năm cô.

Cả năm cô gái đều đẹp như hoa nở, đàn ngọt, hát hay. Dă Tượng đối xử với các cô hết sức lịch sự từ lời nói, đến cử chỉ. Nhưng chàng vẫn giữ cung cách là người anh. C̣n Thanh Ngoan th́ cứ nghĩ: dù có biến cố ǵ chăng nữa chàng cũng là chồng ḿnh.

Sứ đoàn đi tới vùng Siêu loại, th́ thấy hơn mười người ngựa đang đứng chờ ven đường. Vương phi nh́n kỹ : Nhân huệ vương Trần Khánh Dư, Khai sơn hầu Chu Mạnh Nhu, Vũ kỵ thượng tướng quân Lư Tùng Bách, Tham tri bộ Lễ Chu Bác Lăm, Sài sơn song kiệt Lê Kim Sơn, Lê Ngân Sơn.

Vũ Uy vương, vương phi cùng xuống ngựa, hành lễ :

– Không biết các vị có điều ǵ cần dậy dỗ Duy này mà chờ ở đây ?

Tạ Quốc Ninh nói với vương :

– Sáu bị này với Ninh cùng có nỗi khổ tâm, ngày đêm khóc chảy máu mắt. V́ vậy họ đón đường vương gia, xin vương gia hứa cho một vài lời !

Vũ Uy vương c̣n đang bỡ ngỡ th́ vương phi đă nói :

– Các vị yên tâm. Vụ Tô lịch thất tiên bị Mông cổ bắt đi, đến nay cũng không có chút tăm hơi nào. Có hai trường hợp xẩy ra : một là họ bị Mông cổ giết chết rồi. Hai là họ bị Mông cổ đem về Trung nguyên. Trong chuyến đi này chúng tôi sẽ hỏi trực tiếp Ngột Lương Hợp Thai. Dù t́nh trạng xấu, hay tốt, chúng tôi cũng dùng chim ưng báo cho các vị biết.

Sau ba ngày đi trên con đường cái quan gập ghềnh, sứ đoàn tới Phủ Tổng trấn Bắc cương. Theo truyền thống của Hoa-Việt, khi một hoàng tử tới tuổi 12-13 th́ được phong tước. Tước thường khởi từ Quận vương, Quốc vương, cuối cùng là Đại vương. Chức th́ tùy theo tài năng, thường gồm cả chức văn lẫn vơ. Duy triều Trần, các vương, hầu thuộc hoàng tộc không giữ chức vụ chủa triều đ́nh. Mỗi vị cai trị đất phong của ḿnh như một nước nhỏ. Thảng hoặc mới có người giữ chức vụ như Trần Thủ Độ lĩnh chức Thái sư, Hưng Đạo vương lĩnh chức Tiết Chế (Tổng tư lệnh quân đội). Hoàng tử Trần Nhật Duy v́ có đại tài nên khi 13 tuổi đă được phong tước Vũ Uy vương, được trao cho trấn thủ Bắc cương. Chức tước của vương là : Thái tử thiếu bảo, Đồng b́nh chương sự (Hàm Tể tướng), Phụ quốc thượng tướng quân (Cấp bậc cao nhất trong hàng vơ quan), tước Vũ Uy vương, Lĩnh chức vụ Tổng trấn Bắc cương. Ṭa Tổng trấn Bắc cương cũng là phủ đệ Vũ Uy vương. Sứ đoàn nghỉ tại Ṭa Tổng trấn trong năm ngày, để vương sắp xếp mọi sự, ủy quyền cho văn vơ quan trực thuộc trong những ngày vương đi sứ.

Biên giới Đại lư– Đại Việt hồi đó, lùi lên phía Bắc thuộc tỉnh Vân Nam ngày nay hơn 70 cây số. Phương sách của Mông cổ là khi đánh chiếm nước nào, họ cũng duy tŕ ngôi vua, hệ thống quan lại bù nh́n để thi hành luật pháp của họ. V́ vậy tuy Đại lư đầu hàng Mông cổ, nhưng Mông cổ vẫn duy tŕ ngôi vua cho Đoàn Hưng Trí với hệ thống quan lại, binh tướng.

Khi thấy sứ đoàn tới biên cảnh, viên quan trấn thủ Đại lư loan báo cho viên Bách phu trưởng Mông cổ đóng gần đó. Viên Bách phu trưởng này gốc người Hán, tên Vơ Kim. Hồi Mông cổ sang đánh Đại Việt, y chỉ là chức Thập phu trưởng. V́ viên Bách phu trưởng bị giết trong trận Phù lỗ, y được đôn lên thay thế. Nh́n thấy sứ đoàn với cây cờ trên có hàng chữ:

Đại Việt Đông A Vũ Uy vương,

Vơ Kim đă từng thấy Vũ Uy vương trong trận Thảo lâm, y vái dài:

– Tiểu nhân tham kiến vương gia. Không biết vương gia giá lâm có việc ǵ?

– Vơ tướng quân. Xin tướng quân báo với Thái sư Ngột Lương Hợp Thai, hoặc Pḥ mă Hoài Đô rằng tôi xin cầu kiến, để trao trả tù binh Mông cổ, Đại lư.

– Khải vương gia, Thái sư với Pḥ mă hiện đóng quân tại Côn minh. Tiểu nhân kính thỉnh vương gia tạm nghỉ nơi đây. Tiểu nhân sẽ sai người đi báo cho hai vị đại nhân.

Sứ đoàn được đóng bên bờ suối, nằm trong Bạc dịch trường Tây biên (chợ biên giới Hoa Việt). Bạc dịch trường này được thành lập vào thời vua Lư Thái tông bên Đại Việt. Đó là ba châu thuộc đất Việt, ba châu thuộc Đại lư, nay là vùng Văn dương bên Vân Nam (Trung quốc). Đây là nơi giao thương giữa Đại lư, Đại Việt. Đại lư hồi đó nói tiếng Thái, lẫn tiếng Việt.

Dă Tượng ban lệnh cho kị mă, lẫn người phục dịch:

– Các người được ra Bạc dịch trường mua sắm, nhưng phải mặc y phục Việt. Không được mặc quân phục. Không được nói tiếng Mông cổ, tiếng Hán, để giặc yên tâm không đề pḥng. Yêu cầu của chúng ta là: t́m hiểu những điều bí ẩn của Mông cổ.

Chàng phát cho mỗi người một ống tre, giảng:

– Đây là pháo thăng thiên, lúc nào cũng phải mang theo bên ḿnh. Khi gặp hung hiểm th́ tay phải cầm thân ống tre, đầu có sơn đỏ hướng lên trời, rồi cầm sợi giây cuối ống tre giật mạnh, pháo sẽ vọt lên không ít ra là 3 trượng (6 m ngày nay) rồi nổ tung. Ưng binh sẽ bay tới, rồi báo cho tôi. Tôi sẽ tiếp cứu.

Hai ngày sau, vào buổi tối, Vũ Uy vương sai mở cũi thả 4 con Ngao cẩu ra canh pḥng khu đóng trại, lại thả 10 Thần ưng ra canh pḥng trên trời, rồi họp mọi người trong ngôi lều của vương.

Tạ Quốc Ninh kiểm điểm lại nhân số, th́ thiếu Thanh Ngoan. Hầu hỏi Thúy Trinh:

– Con có thấy Thanh Ngoan đi đâu không?

– Hồi trưa năm đứa chúng con cùng ra Bạc dịch trường Tây biên... ăn quà. Ăn xong, Thanh Ngoan bị đau bụng, xin về trước. Lúc chúng con trở về đến giờ không thấy Thanh Ngoan đâu.

Dă Tượng kinh hoảng, bảo Tá lĩnh chỉ huy đội Kỵ mă Long biên La An :

– Em sai tất cả 10 Ngao binh t́m khắp doanh trại một lượt xem.

La An tuân lệnh rời lều. Hơn khắc sau y trở lại, lắc đầu:

– Ngao binh xục xạo khắp trại, không c̣n một người nào.

Nh́n nét mặt kinh hoàng của bốn cô gái ban Đông hoa, Tạ Quốc Ninh an ủi:

– Các cháu đừng sợ hăi. Trước khi khởi hành ta từng dặn các cháu rằng dù gặp t́nh huống xấu đến đâu cũng phải b́nh tĩnh mới mong thoát khỏi. Tỷ như Thanh Ngoan có mệnh hệ nào, th́ thực là một điều danh dự, khi tuổi 18 đă vị quốc vong thân, sẽ được phong thặng. Cha mẹ được triều đ́nh phủ tuất, làng xóm kính trọng, hân hạnh biết bao!

Dă Tượng đặt vấn đề:

– Thanh Ngoan vắng mặt có thể xuất phát từ bốn nguyên do: một là đi lạc, hai là nhớ nhà trốn về, ba là bị quan quân Đại lư bắt giam, bốn là bị bắt cóc.

Chàng hướng Thúy Ngần:

– Em kể cho anh nghe chi tiết về việc chị em ăn quà ra sao. Thanh Ngoan bị đau bụng từ trước hay sau khi ăn mới đau?

Thúy Ngần mở to mắt, chớp chớp mấy cái, cau mày để nhớ lại rồi thuật:

– Em nhớ rơ lắm, sáng nay cả năm đứa cùng ra Bạc dịch trường ăn món ăn Việt. Cửa hàng do người Việt làm chủ. Chúng em cùng ăn bún ốc. Ăn xong chúng em định kéo nhau đến khu bán y phục, th́ Thanh Ngoan kêu đau bụng, rồi xin về trước. Như vậy là đau sau khi ăn.

Dă Tượng phất tay:

– Thưa chú, từ Bạc dịch trường về đây không quá hai dặm, đường lại thẳng, không thể có việc Thanh Ngoan đi lạc. Vậy th́ phải xét xem Thanh Ngoan có nhớ nhà trốn về không?

Hồng Ngát xua tay:

– Từ hôm rời Thăng long đến giờ, Thanh Ngoan vô cùng hồ hởi v́ đang từ một cô gái ca hát, bỗng được lên đường làm việc quốc gia trọng đại, được hưởng danh dự của một Vệ úy. Nó nói với em rằng, biết đâu nó không thành anh hùng như công chúa Gia Hưng Trần Quốc thời vua Trưng. Hoặc như công chúa Kim Thành, Trường Ninh thời Lư.

Nàng mỉm cười:

– Vả anh là người trúng cách tuyển phu của nó, th́ dù dao kề cổ nó cũng không rời sứ đoàn đâu. Thế th́ không thể có việc nó trốn rồi.

Dă Tượng tính toán:

– Thanh Ngoan có thẻ bài chứng nhận theo sứ đoàn th́ quan quân Mông cổ, Đại lư muốn bắt nó th́ nó phải phạm tội nặng như cướp của giết người. Tuy nhiên họ khi bắt rồi họ phải báo cho ta ngay. Vậy th́ có thể nó bị bắt cóc. Vậy ai bắt nó? Bắt nó để làm ǵ?

Vũ Uy vương phân tích:

– Nếu Thanh Ngoan bị bắt cóc th́ phải do một thế lực lớn chủ trương. Thế lực này muốn dùng Thanh Ngoan để mặc cả với chúng ta điều ǵ đây. Như vậy th́ Thanh Ngoan không gặp hung hiểm đâu. Kẻ bắt cóc sẽ tự t́m đến ta.

Vương phi dùng lăng không truyền ngữ rót vào tai vương, Tạ Quốc Ninh, với Dă Tượng:

– Tôi nói ǵ mặc tôi. Xin lờ đi như không biết.

Rồi phi lên tiếng:

– Thôi bây giờ La An cho Ngao binh, Ưng binh canh pḥng doanh trại thực cẩn thận. Ta đi ngủ, ngày mai ắt bọn bắt cóc sẽ t́m đến.

Cuộc họp giải tán.

Phi vẫy Tạ Quốc Ninh, với Dă Tượng về lều ḿnh. Dă Tượng mỉm cười:

– Thím định dùng bốn cô bé Đông hoa c̣n lại để làm mồi nhử bọn bắt Thanh Ngoan phải không?

– Đúng vậy.

– Thế th́ ngày mai cháu sẽ sai bọn nó ra ngoài, đứa th́ mua trái cây, đứa th́ mua bánh kẹo ... Trong khi đó cháu thả Ưng binh bay theo quan sát. Chỉ cần một đứa bị bắt cóc, Ưng binh sẽ theo dơi, rồi dẫn đường cho ta đến chỗ giam Thanh Ngoan.

Hôm sau, Dă Tượng, sai thả 10 Thần ưng bay lên trời tuần pḥng, truy t́m tung tích Thanh Ngoan, rồi đến lều Đông hoa giữa lúc bốn cô đang tập hát. Thấy ông anh khồng lồ, nhưng dễ tính đến, bốn cô cùng ngừng hát. Thúy Ngần hỏi:

– Này ông anh voi đồng quê! Có tin tức của Thanh Ngoan chưa?

– Chưa!

– Coi chừng bọn Mông cổ bắt Thanh Ngoan làm thịt, nướng chả ăn mất rồi cũng nên. Anh tha hồ khóc: Em ơi! Em ở đâu? Em nỡ bỏ anh, anh t́m đâu ra người đẹp như em?

Dă Tượng cười:

– Thanh Ngoan xinh đẹp như vậy, nếu Mông cổ bắt th́ chúng sẽ đem nàng về Hoa lâm dâng cho Mông Ca. Nhất định Mông Ca sẽ phong làm hoàng hậu. Trường hợp này th́ anh muốn khóc cũng không được.

Thúy Ngần gật gật đầu:

– Nếu đúng như thế th́ ta khỏi cần làm ǵ hết. Thanh Ngoan sẽ xui Mông Ca bỏ đánh Đại Việt, dồn quân đánh Tống. Nguyên Phong hoàng đế sẽ phong cho bố mẹ Thanh Ngoan tước hầu, tước bá không chừng. Nhưng anh bị mất cô vợ xinh đẹp, tối tối anh sẽ ôm mặt khóc.

Nàng cất tiếng hát theo điệu hát Xẩm:

Em ơi chua ngọt đă từng,
Non xanh, đất đỏ xin đừng quên nhau.

Dù là anh hùng từng xông vào đội quân Lôi kỵ của Mông cổ như chỗ không người, nhưng trước câu nói đùa của Thúy Ngần, Dă Tượng cũng ngượng ngùng. Dă Tượng làm nghiêm:

– Thôi không đùa nữa! Thúy Ngần ra Bạc dịch trường mua cho anh mấy quả chanh. Trưa nay đầu bếp cho chúng ḿnh ăn nhộng rang, mà quên mua chanh. Nhộng có độc tố, ăn nhộng mà không có chanh th́ đau bụng.

Thúy Ngần rùng ḿnh:

– Em không đi đâu! Lỡ em đi rồi bị bắt cóc như Thanh Ngoan th́ sao? Rồi Mông cổ cắt thịt em nướng chả th́ sao?

Từ hôm lên đường Dă Tượng thấy Thúy Ngần là cô gái yêu đời, lúc nào cũng đùa. Chàng trêu ngược lại:

– Th́ anh đến trại Mông cổ nói với chúng: này thịt Thúy Ngần vừa thơm vừa bổ, cho tôi xin vài miếng về nấu canh.

– Ừ anh cứ ăn thịt em đi. Ở trong bụng anh, em sẽ cấu, cắn, đạp cho đứt ruột ra cho mà coi.

Tuy miệng nói vậy, nhưng Thúy Ngần cũng đứng dậy ngửa tay hỏi:

– Anh cho em tiền chứ? Tiền mua chanh thêm tiền ăn quà.

Dă Tượng trao tiền cho Thúy Ngần, lại đưa cho một ống tre, rồi dặn:

– Em mang pháo thăng thiên theo. Lỡ có sự th́ báo cho anh biết. Con gái Trưng vương ǵ mà Thanh Ngoan mới mất tích, không rơ sự t́nh ra sao mà đă sợ.

Nghe Dă Tượng nhắc đến chữ con gái Trưng vương, Thúy Ngần cảm thấy ḿnh có một sức mạnh trong tâm bừng bừng dâng lên. Nàng mỉm cười rồi ra khỏi trại. La An sai một Thần ưng bay theo Thúy Ngần pḥng vệ.

Nhưng trái với dự đoán, hơn khắc sau Thúy Ngần trở về. Vô sự. Dă Tượng định tŕnh với vương phi, th́ một căp chim ưng từ phương Bắc bay về, cả hai kêu lên hai tiếng. Đó là kư hiệu báo có thư. La An gọi cặp chim ưng xuống, trong ống đựng thư cả hai con không có thư mà chỉ thấy cái trâm bằng vàng. Chàng lấy trâm trao cho Dă Tượng:

– Anh coi không có thư mà chỉ có vật này.

Dă Tượng tần ngần nh́n cái trâm rồi hỏi bốn cô em:

– Các em xem, liệu cái trâm này có phải của Thanh Ngoan không?

Hồng Ngát reo:

– Đúng rồi. Cây trâm này của Thanh Ngoan đây.

– Như vậy th́ chim ưng đă t́m ra Thanh Ngoan. Thanh Ngoan gọi nó xuống, gửi trâm về báo cho ta.

– Được rồi, các em về lều, để ta tŕnh với chú thím.

Chàng cầm cây trâm đến lều Vũ Uy vương. Vương phi tiếp cây trâm, mỉm cười:

– Thím tưởng con bé Thanh Ngoan chỉ đẹp thôi, không ngờ nó thông minh quá, biết gửi trâm về báo cho bọn ta. Bây giờ chờ trời tối, ta theo chim ưng dẫn đường đi t́m nơi giam giữ Thanh Ngoan.

Trời chập choạng tối, vương hạ lệnh cho Dă Tượng:

– Con ở nhà giữ trại, để chú thím với thầy Quốc Ninh, đi cứu Thanh Ngoan. Ngoài cặp ưng dẫn đường, con cho một đôi Thần ngao theo chú thím.

Hôm đó là ngày 16, trăng sáng vằng vặc, bốn người nai nịt, lưng dắt bảo kiếm theo cặp ưng dẫn đường, lại xua hai con Thần ngao đi trước. Thần ưng dẫn đường băng qua khu đồng hoang về hướng Bắc. Khoảng năm dặm th́ tới con sông nhỏ. Vương tần ngần không biết con sông nông sâu ra sao. Vương phi chỉ vào bụi chuối:

– Ta dùng thân chuối vượt sông được rồi.

Phi vung kiếm lên, hai cây chuối đổ xuống. Vương cắt mấy cành cây, kết bốn khúc chuối thành cái bè con, đẩy bè ra giữa sông. Phi ôm một con Thần ngao, tung ḿnh đáp xuống bè, rồi vọt ḿnh lên, phi đă sang bên kia sông. Vương cũng ôm một Thần ngao rồi làm theo phi. Khinh công Quốc Ninh, không cao, hai người vọt ḿnh xuống bè, cái bè nghiêng ngửa, suưt nữa cả hai ngă. Cố gắng giữ thăng bằng, hai người vọt ḿnh một lần thứ nh́ mới lên được bờ.

Thần ưng dẫn đường tới một trang trại khá lớn, tuy nhiên hàng rào không mấy cao. Hai Thần ngao theo một lỗ nhỏ chui vào trong. Lát sau cả hai chui ra vẫy đuôi, đó là kư hiệu bên trong không có ai. Bốn người tung ḿnh vượt rào, vừa đáp xuống, một cảnh tượng làm cả bốn choáng váng: th́ ra đó là một khu đóng quân của Mông cổ với hàng trăm chiến mă cột thành mười hàng. Quốc Ninh quan sát một lượt rồi nói nhỏ:

– Đây không phải là nơi đóng binh, mà là một trang trại của phú gia, Mông cổ cướp làm nơi ở cho một quan chức lớn. Khu nhà lớn kia kiến trúc theo lối Đại lư: ba gian theo h́nh tam giác. Các gian có hàng hiên thông với nhau. Viên quan này được một bách phu (đơn vị Mông cổ gồm 100 quân) hộ tống. Ta cần khống chế tên binh canh gác.

Vương phi huưt sáo, hai Thần ngao vẫy đuôi dẫn đường. Không xa, tới cổng; một tên lính Mông cổ lưng đeo cung, sườn đeo hai ống đựng tên, tay cầm đao đang đi đi, lại lại. Vương xẹt tới như tên bắn, tên lính vừa thấy có bóng người, y định quát hỏi, th́ đă bị điểm huyệt Á môn, giữa lúc y há miệng. Miệng y cứng đơ không mở ra được. Vương lại điểm huyệt Đại trùy. Đại trùy là huyệt tổng hội các kinh dương trên cơ thể, người y tê liệt hoàn toàn. Thấy góc vườn có ngôi nhà nhỏ, dường như là nơi chứa củi hay dụng cụ làm vườn. Vương nhắc bổng tên lính đem vào đó. Vương phi rút kiếm kề vào cổ y. Tạ Quốc Ninh nói tiếng Mông cổ:

– Mi biết điều th́ không được lên tiếng, ta sẽ giải huyệt cho, bằng không thanh kiếm này sẽ cắt đầu mi.

Vương giải huyệt Á môn cho y. Tạ Quốc Ninh hỏi:

– Mi thuộc binh đoàn nào? Tên là ǵ?

– Tôi tên là A Qua thuộc đội Thị vệ của Đại hăn, tôi theo hộ tống A Lan Đáp Nhi, Lưu Thái B́nh và Ngột A Đa. Ngột A Đa c̣n có tên là Thoát Nhân.

– A Lan Đáp Nhi lĩnh chức ǵ?

– Là Tả Thừa tướng hành Trung thư tỉnh.

– C̣n Lưu Thái B́nh, Ngột A Đa?

– Đều là Tham tri chính sự. Nhưng Lưu Thái B́nh không có mặt trong trại này.

– Hai người này tới đây với mục đích ǵ?

– Điều tra tội trạng của Thân vương Hốt Tất Liệt.

– Tại sao Hốt Tất Liệt là em của Đại hăn Mông Ca, được Mông Ca trao cho thống lĩnh đại quân đánh Tống, mà lại bị điều tra?

– Tôi không biết.

– Mi có biết ai trong đoàn đă bắt một cô gái ở chợ hôm qua không?

– Tôi không thấy, không biết.

Vương điểm huyệt Á môn A Qua khiến y không kêu cứu được, lại điểm huyệt Nhĩ môn cho y không nghe được. Vũ Uy vương chỉ vào ngôi nhà lớn có ánh đèn chiếu ra:

– Người bắt Thanh Ngoan ắt phải là một đại cao thủ vơ lâm. Bây giờ chúng ta đột nhập vào đó, khống chế mấy tên đầu sỏ th́ biết chúng giam Thanh Ngoan ở đâu. Tạ hầu thám thính gian phải, em thám thính gian trái, anh thám thính gian sau sau.

Vương xách A Qua trở lại, để y dựa vào cánh cổng, người ngoài nh́n tưởng y đứng canh. Bốn người tung ḿnh tới khu nhà chính. Vương phi, tới gian trái, bên trong ánh sáng chiếu ra, có tiếng người nói, rơ ràng là tiếng Việt. Chàng dùng tay chấm nước bọt, sẽ chọc thủng giấy dán ở cửa sổ, ghé mắt nh́n vào. Cảnh tượng làm hai người kinh ngạc: bên trong có ba người đàn ông, một người đàn bà ngồi trước bàn tiệc. Người đàn bà ngồi quay lưng lại. Trong ba người đàn ông th́ một người trang phục theo đại quan Mông cổ, một người trang phục như quư phái Tống, và một người trang phục như nông dân Việt.

Người trang phục như nông dân Việt c̣n rất trẻ, ngồi đối diện với người đàn bà. Thân thể y hùng vĩ, nhưng da mặt sạm đen đang dùng tiếng Việt nói với quư nhân Tống, rồi y lại dùng tiếng Mông cổ nói truyện với đại quan. Vương phi tuy có học tiếng Mông cổ, nhưng cứ mười tiếng, phi chỉ hiểu được ba tiếng.

Người trang phục nông dân nói với quư nhân Tống:

– Nếu đúng như thế, th́ Đại hăn sẽ phong cho Thái tử làm An Nam Quốc Vương. Ông sẽ được phong làm Tể tướng.

– Nhưng Ngột Lương Hợp Thai mới bị bại, biết bao giờ binh Thiên triều lại nhập Việt?

– Ngột Lương Hợp Thai là chân tay của Hốt Tất Liệt. Mà Hốt Tất Liệt sắp bị thu binh quyền rồi. Ông không nên theo chúng nữa.

– Vâng! Tiểu nhân hiểu.

– Vừa rồi Thái tử có gửi gần năm ngh́n người trợ chiến với Ngột Lương Hợp Thai. Khi vào Thăng long, trong khi đại binh Mông cổ phải chiến đấu, th́ quân của Thái tử chuyên lo bắt gái đẹp. Nghe nói quân của Thái tử bắt được bẩy cô gái sắc nước hương trời. Nay Thái tử giữ họ ở đâu?

– Bẩy người đó do Ngột Lương Hợp Thai bắt, rồi gửi Thái từ đem về Văn sơn trước. V́ vậy khi Mông cổ bị bại, bẩy người đó không bị Đại Việt bắt lại. Hôm qua người của Ngột Lương Hợp Thai đă đem bẩy cô gái đi, nghe nói đưa về Côn minh. Ngột Lương Hợp Thai định dùng bẩy cô gái ấy dâng cho Hốt Tất Liệt để xin tha tội bại binh.

Qua câu truyện, phi hiểu lờ mờ rằng:

Quư nhân trang phục Tống có gốc Việt. Y là bộ hạ của một người nào đó tự xưng Thái tử. Cái người đó từng mang năm ngh́n quân trợ giúp Mông cổ. Y cầu xin Mông cổ phong cho chức An Nam Quốc Vương. Vừa rồi quân Mông cổ vào Thăng long, mải chiến đấu th́ đám quân này lo đi bắt gái. Chính Ngột Lương Hợp Thai cũng bắt 7 cô gái đẹp, giữ ở Văn sơn. Hiện Ngột Lương Hợp Thai đang đem 7 cô gái về Côn minh, cống cho Hốt Tất Liệt mong được tha tội bại binh ở Đại Việt.

Phi chợt nhớ lại chỉ dụ của phụ hoàng: Tống đă chứa chấp bọn vong mạng, bọn trộm cướp bị triều đ́nh truy lùng. Họ cấp đất cho chúng. Chúng lập thành châu động rồi xưng là hậu duệ của vua Lư. Trong tất cả bọn này th́ bọn con cháu Thân Lợi mạo xưng con vua Lư Nhân Tông mạnh nhất. Hiện chúng cát cứ Văn sơn, Khâu Bắc. Hiện tên Lư Long Vân đang là lănh chúa hai châu này. Đây chắc là tên Tể tướng của Long Vân đây.

Phi biết bẩy cô gái này là Tô lịch thất tiên, mà Hoàng Hoa là vợ của Tạ Quốc Ninh. Suốt hơn năm qua, cả bẩy ông chồng ra công t́m kiếm, bây giờ đă thấy tông tích: Tô lịch thất tiên vẫn c̣n sống, do Ngột Lương Hợp Thai giam giữ.

Người nông dân Việt ngừng lại nói với người đàn bà bằng tiếng Việt:

– Cô bé ơi! Liệu Vũ Uy vương nhận được trâm của cô, vương có đi cứu cô không?

– Nhất định vương sẽ đi t́m em. Vương là anh của em mà, vương yêu thương năm đứa em lắm. Không chừng giờ này vương đến rồi cũng nên.

Tiếng người đàn bà nói làm phi rúng động tâm tư, th́ ra người đàn bà đó là Thanh Ngoan. Phi tự hỏi: rơ ràng Thanh Ngoan bị bắt cóc, mà sao lại được ngồi dự tiệc với bọn quư phái Mông cổ? Tại sao cái người trang phục như nông dân Việt lại ngồi ngang với tên quan Mông cổ?

Người trang phục Việt lại nói:

– Trong khi chờ vương đến, em hát cho anh nghe một bài nữa đi.

– Không! Ban năy nể anh lắm em đă hát một bài cho anh nghe. Đợi bao giờ vương đến, em xin phép vương rồi em sẽ hát nữa. Em sẽ rủ cả năm đứa cùng hát, bấy giờ anh muốn nghe bao nhiêu bài cũng được; chứ hát bây giờ mà không có nhạc đệm th́ sao lột được tinh hoa của nhạc Việt.

– Thôi! Em tên Ngoan th́ ngoan một tư đi. Hát cho anh nghe đi.

Thanh Ngoan dỗi:

– Anh bắt em đến đây thế này là không tử tế rồi, em không hát nữa.

– Thôi mà! Anh mời em đến đây là v́ quốc sự, chứ đúng ra anh phải đến cửa nhà em chắp tay: tôi là gă con trai thô lỗ, nhưng yêu thương em, tôi đến để cầu hôn.

– Em cũng không hát. Nói cho mà biết, em từng đi hát chầu văn cô Bơ, cô Đệ Tứ Khâm sai về đồng. Em là con cháu Trưng vương. Em cứng đầu lắm. Muốn ǵ th́ chiều em, chứ bắt buộc th́ không được đâu. Con gái Việt chứ không phải con gái Mông cổ hay Tống đâu.

– Cô Bơ là ai vậy? Cô Đệ Tứ Khâm sai là ai? Liệu cô có đẹp bằng em không?

– Đẹp gấp vạn lần. Cô Bơ là tiếng nói trại của tiếng cô Ba. Cô là một nữ đại công thần thời vua Trưng, đệ tử thứ ba của anh hùng Đào Thế Kiệt. Khuê danh Hoàng Thiều Hoa. C̣n cô Đệ Tứ Khâm sai khuê danh Phùng Vĩnh Hoa, cô lĩnh chức Tư đồ triều Lĩnh Nam. Cô là một bác học thời bấy giờ. Cô từng trấn Tượng quận, đánh nhau với quân Hán những trận kinh thiên động địa.

– Nếu em không hát cho anh nghe, th́ anh sẽ đem em về Mông cổ, rồi bắt em làm vợ. Bao giờ chúng ḿnh có 10 con anh mới cho em về thăm nhà.

– Như vậy anh là đạo tặc rồi. Em thà tự tử chết chứ không làm vợ đạo tặc đâu! Nói cho anh biết. Hồi c̣n ở trong nước, em treo bảng tuyển phu. Một anh hùng Đại Việt đă trúng cách. Như vậy em là gái có chồng.

– Em đẹp thế này, th́ dù làm đạo tặc mà được em anh cũng cứ làm. Em có chồng th́ kệ có chồng. Em đang ở cạnh anh, anh không chịu để em vuột mất đâu.

Có tiếng nói thanh thoát:

– Không nên! Không thể làm như vậy!

Vương phi Ư Ninh đă đánh tung cánh cửa, đứng giữa nhà. Thanh Ngoan thấy vương phi th́ chạy lại núp sau:

– Chị ơi! Anh này bắt cóc em đấy! Nhưng anh ấy tử tế với em. Chị đừng chặt đầu anh ấy.

Vũ Uy vương với Tạ Quốc Ninh cũng đă tới.

– Tạ Quốc Ninh, tước Vũ sơn hầu nước Đại Việt xin tham kiến Tả Thừa tướng hành Thượng thư tỉnh và Tham tri chính sự Mông cổ.

Tạ Quốc Ninh nói bằng tiếng Mông cổ, hầu chỉ vào Vũ Uy vương:

– Vị này là trưởng tử của Đại Việt hoàng đế, tước Vũ Uy vương. Chúng tôi đang trên đường đi sứ Mông cổ. Vị này là Vũ Uy vương phi.

Ông chỉ vào người y phục Việt nói với Vũ Uy vương phi:

– Vị này là Ngột A Đa, lĩnh Tham tri chính sự .

Lại chỉ vào quư nhân Mông cổ:

– Vị này là A Lan Đáp Nhi, Tả Thừa tướng hành Thượng thư tỉnh Mông cổ.

A Lan Đáp Nhi, cùng Ngột A Đa chắp tay hành lễ:

– V́ sợ tai mắt của Hốt Tất Liệt, chúng tôi bầy kế mời cô nương Thanh Ngoan đến đây, với hy vọng được bái kiến vương gia. Quả nhiên vương gia giá lâm thực. Xin mời quư vị an tọa.

Người đàn ông trang phục quư phái Tống đứng lên cáo lui.

Ba người thản nhiên ngồi xuống. A Lan Đáp Nhi chỉ Ngột A Đa:

– Th́ ra các bậc tài trí trong thiên hạ thường hiểu nhau. Chúng tôi từ Hoa lâm tới đây do chiếu mệnh của Đại hăn. Mọi việc tốt đẹp, duy một điều cực khó là chúng tôi muốn liên lạc với triều đ́nh Đại Việt th́ không được, bởi muốn tới Thăng long th́ phía trước có quân của Ngột Lương Hợp Thai. Hôm trước nghe có sứ đoàn Đại Việt sang, nghĩa đệ Ngột A Đa nói rằng triều đ́nh Đại Việt toàn những người tài trí nhất thiên hạ, th́ người đi sứ không thể ngu đần được. Ta cứ bắt cóc một người của sứ đoàn, giữ vài ngày rồi thả về, kèm theo một mật thư, hẹn gặp nhau. Không ngờ vừa bị bắt, chúng tôi nói rơ ư định với cô nương Thanh Ngoan. Cô có con mắt tinh đời, nên hiểu chúng tôi không có dối trá. Cô gọi chim ưng xuống rồi gửi trâm về làm tin. Quả nhiên vương gia tới.

Vương phi hỏi:

– Đa tạ Thừa tướng quá khen. Không biết Thừa tướng muốn gặp chúng tôi có việc ǵ?

– Đó là điều cực quan trọng giữa Mông cổ với Đại Việt. Nhưng liệu vương gia có toàn quyền thương thảo với chúng tôi không?

Tạ Quốc Ninh xác nhận:

– Vương gia đây là trưởng tử của Nguyên Phong hoàng đế. Trước khi đi sứ hoàng thượng ban cho vương gia thay người, được toàn quyền quyết định trong việc bang giao Mông Việt.

Trong khi Quốc Ninh nói, Vũ Uy vương chợt nhớ một truyện: khi vương vừa sang sông Hồng, th́ Tây Viễn vương Trần Tử An phi ngựa theo dặn rằng: vương có người con tên Ngột A Đa, hiện lĩnh Tham tri chính sự triều Mông cổ. Khi sang tới nơi phải bí mật liện lạc với người này, để được giúp đỡ. Vương lại trao cho con dao làm tin. Bây giờ Ngột A Đa đang có mặt tại đây, vương phải làm cách nào cho y hiểu rằng vương là người có thể tin cậy.

Vương nói với A Đa:

– Thưa ngài Tham tri, tôi không biết nói tiếng Mông. Vậy ngài Thừa tướng có hiểu tiếng Việt không?

– Không. Có lẽ khi vương gia nói phải nhờ Tạ hầu dịch.

Vương nói với A Lan Đáp Nhi:

– Thưa ngài, phụ hoàng sai chúng tôi đi sứ với ba nhiệm vụ. Một là cử tôi sang Hoa lâm làm con tin, v́ tôi là con trai trưởng của người.

– Hoàng đế Nguyên Phong thực là người thức thời. C̣n nhiệm vụ thứ nh́?

– Thứ nh́ la sai chúng tôi sang để giúp Mông cổ như các vị tiền bối Lư Long Phi, Trần Thủ Huy, Lư Đoan Nghi, Trần Thủ Độ, Trần Tử An.

Nói đến đây vương dùng chân trái, sẽ khều chân phải Ngột A Đa. A Đa dùng chân phải khều lại chân trái vương. Thế là hai người nhận được tín hiệu của nhau.

A Lan Đáp Nhi reo lên:

– Tuyệt vời. Tôi nghe nói vơ công cao như Ngột Lương Hợp Thai, A Truật, Hoài Đô đều bại dưới tay vương gia và vương phi. Vương gia lại là người mưu trí trùm hoàn vũ, như vậy chúa tôi ắt sẽ phong vương gia làm đại tướng đánh Tống. Thế c̣n nhiệm vụ thứ ba?

– Trong cuộc chiến vừa qua, Đại Việt bắt được hơn vạn tù binh vừa Mông cổ, vừa Đại lư. Chúng tôi đem lên trao đổi lấy người nhà những người thuộc vơ lâm Trung nguyên hàng Đại Việt.

A Lan Đáp Nhi lắc đầu:

– Nhiệâm vụ thứ ba của vương gia không liên quan ǵ đến chúng tôi.

Y quay lại hỏi Ngột A Đa :

– Hiền đệ ! Chúng ta bắt đầu được không ?

A Đa dùng chân móc chân Vũ Uy vương :

– Bây giờ trời về khuya rồi, vương gia phải đi về bằng không sứ đoàn tưởng vương gia gặp sự cố, lại t́m bọn Đại lư hay người của Ngột Lương Hợp Thai th́ vỡ lở hết. Trưa mai, chúng ta hẹn vương gia tại đây để tiếp tục nghị sự.

Vương phi chỉ Thanh Ngoan:

– Không biết tôi có thể mang Thanh Ngoan đi không?

A Lan Đáp Nhi mỉm cười:

– Vương phi mang Thanh Ngoan về, đối với tôi th́ không có ǵ phiền hà cả. Chỉ duy Ngột A Đa th́ hơi buồn mà thôi.

A Lan Đáp Nhi đứng lên tiễn khách. Chợt nhớ đến ba bảo bối của Tây Viễn vương, ra tới sân Thanh Ngoan nh́n Ngột A Đa, nàng mỉm cười:

– Hôm nay tạm biệt. Mông cổ, Đại Việt đường xa diệu vợi biết ngày nào gặp nhau? Vậy em tặng anh một chút ǵ để tưởng, để nhớ.

Nàng tháo chiếc khăn lụa trên cổ, lấy son tô môi, rồi in hai môi lên chiếc khăn:

– Chiếc khăn này mang dấu hai môi em...

Nàng cất tiếng hát:

Của riêng một chút làm tin,
Trăm năm em đợi, chữ t́nh anh mang.
Xa nhau thương nhớ đoạn trường,
Nước non vạn dặm, đ̣ ngang em chờ.
Em chờ, ngày nhớ đêm mơ...

Khi ra tới cổng, vương phi sẽ vỗ vai A Qua, huyệt được giải, y ngỡ ngàng nh́n mọi người.